Cách lắp đặt bẫy ảnh để chụp lại hàng trăm loài động vật quý hiếm
Bằng các phương pháp lắp đặt bẫy ảnh khoa học, sáng tạo, Vườn Quốc gia (VQG) Chư Mom Ray (xã Sa Thầy, Quảng Ngãi) đã ghi lại được hình ảnh rõ nét của hàng trăm loài động vật quý hiếm.
Đại diện VQG Chư Mom Ray thông tin, đây là một trong những khu vực có mức độ đa dạng sinh học cao, đã được Hiệp hội các nước Đông Nam Á công nhận là Di sản ASEAN, với diện tích hơn 60.000 ha. Hiện nay, VQG Chư Mom Ray có hơn 1.000 loài động vật, trong đó có 112 loài nằm trong Sách Đỏ Việt Nam và Sách Đỏ thế giới. Hơn 100 loài động vật quý hiếm tại đây được ghi nhận xuất hiện thông qua bẫy ảnh (máy chụp ảnh tự động đặt trong rừng) và được bảo vệ nghiêm ngặt cả ngày lẫn đêm.
Ngày 4/5, ông Đào Xuân Thủy – Giám đốc Ban Quản lý VQG Chư Mom Ray cho biết, việc lắp đặt bẫy ảnh để ghi nhận rõ ràng sự xuất hiện của các loài động vật quý hiếm là rất quan trọng. Từ kinh nghiệm thực tiễn và kết quả từ các nghiên cứu chuyên môn về động vật, VQG Chư Mom Ray đang áp dụng hai phương pháp chính.
Phương pháp thứ nhất là lắp đặt bẫy ảnh ngẫu nhiên ở một số khu vực, vị trí rừng tự nhiên mà có sự phán đoán sẽ xuất hiện động vật quý hiếm.
Phương pháp thứ hai là khoanh vùng từng khu vực trên bản đồ của VQG Chư Mom Ray. Phương pháp này, giới chuyên môn gọi là chia ô lưới. Sau đó, phân chia bẫy ảnh tự động để lắp đặt tại các vị trí thực tế tương ứng với vị trí được khoanh vùng trên bản đồ. Với phương pháp này, có thể khảo sát, ghi nhận được toàn diện hơn các loài động vật hoang dã, quý hiếm khi chúng xuất hiện hoặc đi tìm kiếm thức ăn.


Cũng theo ông Thủy, toàn bộ VQG Chư Mom Ray hiện nay đang được lắp đặt khoảng 280 bẫy ảnh. Khi muốn chụp các loài động vật có kích thước lớn như bò tót, nai… thì đặt bẫy ảnh ở vị trí có độ cao tương đương với các loài này, thường ở tầm cao từ 1,2 m đến 1,4 m so với mặt đất. Nếu muốn chụp hoặc quay lại các loài động vật có kích thước nhỏ như tê tê, các loại gà lôi thì lắp đặt bẫy ảnh ở độ cao từ 20 cm đến 35 cm.

"Chúng tôi vừa tiến hành kiểm tra dữ liệu trong các bẫy ảnh, bảo trì và tiến hành đặt lại; khoảng 3 đến 4 tháng nữa lại đi kiểm tra. Sở dĩ không thể kiểm tra dữ liệu liên tục vì như vậy sẽ làm động vật quý hiếm sợ hãi, không di chuyển một cách thoải mái", ông Thủy nói.
Sau khi bẫy ảnh chụp được hình ảnh các loài động vật quý hiếm, VQG Chư Mom Ray sẽ tiến hành một số nghiên cứu về tập tính, sự di chuyển, phân bố của chúng.

Giám đốc Ban Quản lý VQG Chư Mom Ray chia sẻ, trong năm 2026, đơn vị sẽ nghiên cứu về tập tính, khả năng phát triển và một số vấn đề khác của voọc chà vá chân xám, voọc chà vá chân đen và voọc chà vá chân nâu đang có mặt tại đây. "Dự kiến đến cuối năm 2026, chúng tôi sẽ có kết quả nghiên cứu về loài động vật này", ông Thủy cho biết.