Cảnh báo nhiều cơ sở thẩm mỹ 'núp bóng' spa để làm dịch vụ xâm lấn

Ngày 12/5, tại TPHCM đã diễn ra hội thảo "Thẩm mỹ an toàn: Từ pháp lý đến thực hành chuẩn y khoa", thu hút sự tham gia của đại diện cơ quan quản lý, giới chuyên môn, luật sư và các cơ sở hoạt động trong lĩnh vực làm đẹp.

Thị trường thẩm mỹ phát triển nóng, tiềm ẩn nhiều rủi ro

Phát biểu tại hội thảo, ông Lý Thành Tâm – Trưởng Đại diện Báo Tiền Phong tại TPHCM – cho biết thị trường thẩm mỹ Việt Nam đang phát triển rất nhanh, từ bệnh viện, phòng khám chuyên khoa đến hệ thống spa, viện thẩm mỹ với nhiều công nghệ và phương pháp hiện đại được ứng dụng rộng rãi.

Tuy nhiên, song hành với sự phát triển đó là hàng loạt vấn đề đáng lo ngại. Theo thống kê của ngành y tế, mỗi năm Việt Nam ghi nhận hàng nghìn ca biến chứng liên quan đến thẩm mỹ, trong đó không ít trường hợp để lại hậu quả nặng nề về sức khỏe, thậm chí ảnh hưởng tính mạng.

Ông Tâm cho rằng nhiều biến chứng hoàn toàn có thể phòng tránh nếu dịch vụ được thực hiện đúng quy trình, đúng chuyên môn và tại cơ sở đủ điều kiện. Song thực tế hiện nay vẫn tồn tại tình trạng hành nghề vượt phạm vi chuyên môn, cơ sở hoạt động không phép, trong khi quảng cáo trên mạng xã hội lại khiến người dân dễ bị dẫn dắt bởi những thông tin chưa được kiểm chứng.

"Làm thế nào để nhu cầu làm đẹp chính đáng của người dân được đáp ứng nhưng không phải đánh đổi bằng rủi ro?" – ông Tâm đặt vấn đề.

Theo đại diện Ban tổ chức, hội thảo hướng tới ba mục tiêu chính: Nhìn nhận toàn diện thực trạng thị trường thẩm mỹ; làm rõ vai trò, trách nhiệm của các bên liên quan; đồng thời đề xuất giải pháp nhằm hoàn thiện hành lang pháp lý, nâng chuẩn chuyên môn và tăng cường truyền thông để xây dựng thị trường thẩm mỹ minh bạch, an toàn, phát triển bền vững.

Đồng quan điểm, BS.CKII Đào Văn Sinh – Trưởng Đại diện Văn phòng Bộ Y tế tại TPHCM – nhận định nhu cầu làm đẹp tại Việt Nam đang gia tăng mạnh mẽ, kéo theo sự bùng nổ của các loại hình dịch vụ thẩm mỹ. Đây là tín hiệu tích cực phản ánh nhu cầu nâng cao chất lượng cuộc sống của người dân.

Tuy nhiên, nhiều vụ tai biến thời gian qua cho thấy những rủi ro hiện hữu của thị trường này, đặc biệt tại các cơ sở chưa được cấp phép hoặc do người không có chuyên môn thực hiện.

"Một vấn đề cần nhìn nhận thẳng thắn là sự tồn tại của các cơ sở thẩm mỹ hoạt động núp bóng dưới danh nghĩa chăm sóc sắc đẹp nhưng lại thực hiện các thủ thuật xâm lấn trái phép. Đây không chỉ là hành vi vi phạm pháp luật mà còn là mối nguy trực tiếp với sức khỏe cộng đồng" – BS. Đào Văn Sinh nhấn mạnh.

Theo đại diện Bộ Y tế, để phát triển ngành thẩm mỹ an toàn, cơ quan quản lý đang tập trung vào nhiều giải pháp như hoàn thiện hành lang pháp lý; tăng cường thanh tra, xử lý nghiêm các cơ sở hoạt động không phép, quảng cáo sai sự thật; nâng chuẩn chuyên môn và đạo đức nghề nghiệp của đội ngũ bác sĩ; đồng thời đẩy mạnh truyền thông giúp người dân hiểu đúng về dịch vụ thẩm mỹ.

"Làm đẹp không phải là một cuộc đánh cược. Người dân cần trở thành những người tiêu dùng thông minh, biết lựa chọn cơ sở uy tín thay vì chạy theo quảng cáo thiếu kiểm chứng" – BS.CKII Đào Văn Sinh nói.

Cần phân định rõ spa, phòng khám và bệnh viện thẩm mỹ

Tại hội thảo, luật sư Vi Thị Phường – Đoàn Luật sư TP Đồng Nai – cho rằng hiện nay nhiều người dân vẫn nhầm lẫn giữa các loại hình làm đẹp như spa, viện thẩm mỹ, phòng khám chuyên khoa hay bệnh viện thẩm mỹ.

Theo luật sư Phường, đây là nguyên nhân khiến nhiều người lựa chọn nhầm cơ sở, sử dụng dịch vụ vượt quá khả năng chuyên môn của nơi cung cấp và phải gánh chịu hậu quả nghiêm trọng.

Luật sư phân tích, spa thông thường chỉ được thực hiện các hoạt động chăm sóc sắc đẹp cơ bản như chăm sóc da, massage, thư giãn, sử dụng mỹ phẩm thông thường và không phải là cơ sở khám chữa bệnh. Tuy nhiên, thực tế nhiều spa lại thực hiện các kỹ thuật xâm lấn như tiêm filler, botox, laser, hút mỡ… dù không đủ điều kiện pháp lý và chuyên môn.

"Nhiều cơ sở chỉ cần đăng ký hộ kinh doanh nhưng lại quảng cáo trên mạng xã hội như một cơ sở thẩm mỹ chuyên sâu. Đây là tình trạng rất phổ biến hiện nay" - luật sư Phường cho biết.

Theo quy định pháp luật, các kỹ thuật có tác động trực tiếp vào cơ thể như tiêm chất làm đầy, gây mê, phẫu thuật, hút mỡ… đều thuộc hoạt động khám chữa bệnh. Khi đó, cơ sở bắt buộc phải có giấy phép hoạt động, nhân sự chuyên môn, trang thiết bị y tế và điều kiện bảo đảm an toàn cho khách hàng.

Luật sư Phường cũng cảnh báo nhiều cơ sở quảng cáo quá mức trên mạng xã hội với những cụm từ như "an toàn 100%", "không đau", "đẹp sau 15 phút"… dễ gây hiểu lầm cho người tiêu dùng.

Theo bà, nếu cơ sở thực hiện dịch vụ vượt quá phạm vi cho phép, gây biến chứng hoặc tử vong, ngoài xử phạt hành chính còn có thể bị xử lý hình sự.

Bên cạnh đó, công tác quản lý hiện nay vẫn còn nhiều bất cập. Một số kỹ thuật thẩm mỹ mới xuất hiện nhanh nhưng chưa có quy định cụ thể để quản lý; lực lượng thanh tra còn mỏng trong khi số lượng cơ sở làm đẹp tăng nhanh; nhiều cơ sở bị xử phạt nhưng tiếp tục hoạt động bằng cách đổi tên hoặc thay đổi địa điểm.

Từ thực tế này, luật sư Phường cho rằng cần tiếp tục hoàn thiện hệ thống pháp luật, quy định rõ ranh giới giữa chăm sóc sắc đẹp thông thường và hoạt động khám chữa bệnh thẩm mỹ; đồng thời tăng cường thanh tra, kiểm soát quảng cáo trên mạng xã hội và đẩy mạnh tuyên truyền để người dân hiểu rõ sự khác biệt giữa spa, phòng khám chuyên khoa và bệnh viện thẩm mỹ.

Các ý kiến tại hội thảo cũng thống nhất rằng, để xây dựng thị trường thẩm mỹ an toàn, minh bạch và phát triển bền vững cần sự phối hợp đồng bộ giữa cơ quan quản lý, cơ sở hành nghề, đội ngũ bác sĩ và chính người sử dụng dịch vụ.