Năm 2025 đánh dấu bước hoàn thiện quan trọng về thể chế cho công tác bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe Nhân dân

Cuối giờ chiều ngày 8/1, tại trụ sở Bộ Y tế, Bộ đã trang trọng tổ chức Hội nghị tổng kết công tác xây dựng pháp luật và Nghị quyết của Quốc hội thuộc lĩnh vực y tế năm 2025. 

Dự hội nghị có Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Thành Long, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Thanh; Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và xã hội của Quốc hội Nguyễn Đắc Vinh cùng đại diện lãnh đạo các bộ, ngành.

Về phía Bộ Y tế có Bộ trưởng Bộ Y tế Đào Hồng Lan, Thứ trưởng Thường trực Bộ Y tế Vũ Mạnh Hà, Thứ trưởng Bộ Y tế Đỗ Xuân Tuyên, Thứ trưởng Bộ Y tế Trần Văn Thuấn, Thứ trưởng Bộ Y tế Lê Đức Luận, Thứ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Thị Liên Hương, Thứ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Tri Thức; Đại diện lãnh đạo các Cục, Vụ, văn phòng Bộ, Trung tâm thuộc, trực thuộc Bộ Y tế.

Nhiều văn bản quan trọng về thể chế, chính sách của ngành y tế được ban hành, thông qua

Phát biểu tại hội nghị, Bộ trưởng Bộ Y tế Đào Hồng Lan nhấn mạnh năm 2025 là năm có ý nghĩa đặc biệt đối với ngành Y tế, không chỉ bởi khối lượng công việc lớn, yêu cầu cao về tiến độ và chất lượng, mà còn bởi đây là năm đánh dấu bước hoàn thiện quan trọng về thể chế cho công tác bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe Nhân dân trong giai đoạn phát triển mới của đất nước.

Bối cảnh xây dựng pháp luật trong lĩnh vực y tế thời gian qua diễn ra trong điều kiện nhiều thách thức đan xen như tình hình dịch bệnh phức tạp, mô hình bệnh tật kép, tốc độ già hóa dân số nhanh, yêu cầu nâng cao chất lượng nguồn nhân lực tại tuyến y tế cơ sở, y tế dự phòng. Những yêu cầu đó đòi hỏi công tác xây dựng chính sách, pháp luật phải có tư duy đổi mới, tiếp cận tổng thể và tầm nhìn dài hạn.

Trong bối cảnh đó, được sự quan tâm, lãnh đạo, chỉ đạo của Đảng, Nhà nước, Quốc hội và Chính phủ, cùng sự phối hợp chặt chẽ, trách nhiệm của các Ban, Bộ, Ngành Trung ương, Quốc hội đã xem xét, thông qua Luật Dân số, Luật Phòng bệnh, Nghị quyết về một số cơ chế, chính sách đặc biệt tạo đột phá cho công tác bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân, Nghị quyết phê duyệt chủ trương đầu tư Chương trình mục tiêu quốc gia về chăm sóc sức khỏe, dân số và phát triển giai đoạn 2026-2035 - Những chính sách, thể chế quan trọng trong lĩnh vực y tế, tạo nền tảng pháp lý đồng bộ cho giai đoạn phát triển tiếp theo của ngành.

Cụ thể, Luật Phòng bệnh được Quốc hội thông qua, thể hiện bước chuyển trong tư duy chăm sóc sức khỏe nhân dân, từ trọng tâm "khám bệnh, chữa bệnh" sang chủ động phòng bệnh, lấy người dân làm trung tâm và coi phòng bệnh là nền tảng của hệ thống y tế bền vững.

Luật đã xây dựng khuôn khổ pháp lý cho công tác phòng, chống bệnh truyền nhiễm, bệnh không lây nhiễm, rối loạn tâm thần và dinh dưỡng trong phòng bệnh, đồng thời khắc phục những hạn chế, bất cập bộc lộ rõ qua thực tiễn, đặc biệt là trong công tác phòng, chống đại dịch COVID-19 vừa qua.

Một điểm nhấn quan trọng của Luật là việc bảo đảm cơ chế tài chính bền vững cho công tác phòng bệnh, gắn với trách nhiệm của ngân sách nhà nước và định hướng hình thành Quỹ phòng bệnh, tạo điều kiện để y tế dự phòng và y tế cơ sở được đầu tư ổn định, lâu dài.

Luật cũng đã mở rộng và nâng cao quyền lợi của người dân trong phòng bệnh, như khám sức khỏe định kỳ, sàng lọc sớm theo lộ trình ưu tiên, bảo đảm tiếp cận công bằng vaccine, sinh phẩm, chú trọng dinh dưỡng trong phòng bệnh, đặc biệt là dinh dưỡng 1000 ngày đầu đời, đồng thời dành sự quan tâm tới nhân lực làm công tác phòng bệnh và các chính sách ưu tiên đối với vùng khó khăn, biên giới, hải đảo và vùng đồng bào dân tộc thiểu số.

Luật Dân số đánh dấu sự thay đổi căn bản trong tư duy chính sách về lĩnh vực này, chuyển trọng tâm từ kế hoạch hóa gia đình sang dân số và phát triển, tiếp cận toàn diện các vấn đề về quy mô, cơ cấu, phân bố, thích ứng với già hóa dân số và nâng cao chất lượng dân số theo vòng đời. Luật đã tạo cơ sở pháp lý quan trọng để gắn kết công tác dân số với phát triển kinh tế – xã hội, an sinh xã hội và nâng cao chất lượng nguồn nhân lực quốc gia.

Đối với hai Nghị quyết của Quốc hội được thông qua tiếp tục hoàn thiện bức tranh chính sách tổng thể của ngành Y tế. Trong đó, Nghị quyết về một số cơ chế, chính sách đặc biệt tạo đột phá cho công tác bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân, đã kịp thời tháo gỡ các điểm nghẽn về cơ chế, chính sách, tạo điều kiện cho đổi mới, phát triển hệ thống y tế.

Nghị quyết phê duyệt chủ trương đầu tư Chương trình mục tiêu quốc gia về chăm sóc sức khỏe, dân số và phát triển giai đoạn 2026–2035 thể hiện cam kết của Nhà nước trong việc đầu tư cho y tế và dân số, bảo đảm nguồn lực bền vững để các chính sách đã được ban hành sớm đi vào cuộc sống.

Nhiệm vụ trọng tâm: Tổ chức triển khai hiệu quả các Luật, Nghị quyết đã được ban hành

Theo Bộ trưởng Đào Hồng Lan, năm 2025, Bộ Y tế đã đạt và vượt mức kế hoạch đề ra trong công tác xây dựng chính sách pháp luật với 4 văn bản quan trọng trên. Các văn bản này đã giải quyết nhiều vấn đề còn tồn tại, nhiều khó khăn, vướng mắc ảnh hưởng đến sự phát triển của ngành y trong thời gian rất dài vừa qua

Bộ trưởng Đào Hồng Lan khẳng định: 4 văn bản được Quốc hội thông qua trong năm 2025 là kết quả của quá trình phối hợp chặt chẽ, trách nhiệm và đồng hành hiệu quả giữa Bộ Y tế với các cơ quan của Quốc hội, Văn phòng Chính phủ, các ban, bộ, ngành Trung ương, các địa phương, chuyên gia, nhà khoa học. 

"Nhân dịp này, thay mặt ngành Y tế, tôi xin bày tỏ lời cảm ơn trân trọng và sâu sắc tới Lãnh đạo Đảng, Nhà nước, Quốc hội, Chính phủ và các cơ quan liên quan đã quan tâm, chỉ đạo, đóng góp nhiều ý kiến tâm huyết cho công tác xây dựng pháp luật của ngành" - Bộ trưởng Bộ Y tế Đào Hồng Lan bày tỏ.

Trong thời gian tới, Bộ Y tế xác định nhiệm vụ trọng tâm là tổ chức triển khai hiệu quả các Luật, Nghị quyết đã được ban hành, tập trung xây dựng và ban hành kịp thời các văn bản hướng dẫn thi hành; tăng cường phối hợp liên ngành; đẩy mạnh phân cấp, phân quyền, gắn với trách nhiệm giải trình; theo dõi, đánh giá quá trình thực hiện để kịp thời đề xuất hoàn thiện chính sách, đảm bảo các chủ trương, chính sách thực sự đi vào cuộc sống, mang lại lợi ích thiết thực cho Nhân dân.