Sĩ tử lớp 12 và cái bẫy xả hơi sớm trước ngày vượt vũ môn

Khi tiếng trống bế giảng vang lên, tâm lý chung của số đông học sinh là sự giải tỏa sau 12 năm đèn sách. Cảm giác mùa hè ập đến dễ khiến các em rơi vào trạng thái thư giãn quá mức dẫn đến chủ quan hoặc uể oải. Việc thiếu đi sự giám sát trực tiếp hàng ngày của giáo viên và áp lực học tập cùng bè bạn trên lớp vô tình tạo ra một khoảng trống về kỷ luật tự giác.

Vấn đề đáng lo ngại là kỳ thi năm nay là năm đầu tiên áp dụng cấu trúc đề thi mới theo Chương trình Giáo dục phổ thông 2018 nhằm đánh giá năng lực và tính ứng dụng thực tiễn, đòi hỏi học sinh phải duy trì được tư duy sắc bén liên tục. Các chuyên gia giáo dục cảnh báo chỉ cần ba đến bốn ngày không chạm vào sách vở, khả năng phản xạ với các dạng toán hay kỹ năng phân tích, lập luận văn bản của học sinh sẽ giảm sút đáng kể.

Ông Nguyễn Minh Phi, Hiệu trưởng Trường THPT Hoàng Văn Thụ (Hà Nội) nhận định khoảng thời gian 10 ngày sát nút này mang tính quyết định rất lớn. Nếu tận dụng tốt, đây là giai đoạn bứt phá để hệ thống hóa kiến thức. Ngược lại, nếu thả lỏng quá sớm sau khi rời ghế nhà trường, học sinh rất dễ bị xao nhãng, đánh mất nhịp độ ôn tập và cảm giác phòng thi.

Để đồng hành cùng học sinh trong khúc cua quyết định, nhiều trường THPT trên địa bàn Hà Nội đã chủ động triển khai các phương án hỗ trợ tối đa, không để học sinh hụt hẫng trong những ngày tự học tại nhà. Nhà trường chủ động bàn giao đề cương, hệ thống đề luyện tập phù hợp với cấu trúc đề minh họa của Bộ GD&ĐT để các em tự rèn luyện.

Bà Hoàng Ánh Phương, Hiệu trưởng Trường Tiểu học, THCS và THPT Khương Hạ (Hà Nội) cho biết, nhà trường vẫn tiếp tục duy trì các lớp ôn tập miễn phí cho học sinh cho đến sát ngày thi tốt nghiệp theo đúng tinh thần Thông tư số 29/2024 của Bộ GD&ĐT. Bên cạnh đó, các thầy cô giáo bộ môn cũng tích cực hướng dẫn, định hướng học sinh ôn tập các nội dung cốt lõi thông qua các bài giảng online hoặc các nền tảng bài tập trực tuyến.

Giải đáp cho bài toán giữ nhịp học đường, cô Nguyễn Thanh Ngọc, giáo viên một trường THPT tại Hà Nội chia sẻ rằng, mười ngày cuối không phải là lúc để các em nhồi nhét thêm kiến thức mới hay cố giải những bài tập quá đánh đố. Điều này chỉ làm tăng thêm sự hoang mang và mệt mỏi.

"Điều quan trọng nhất lúc này là duy trì trạng thái chủ động của tư duy và nhịp sinh học cơ thể thích ứng với giờ thi thật. Ở trường, thầy cô đã trang bị đầy đủ kiến thức cốt lõi, do đó giai đoạn ở nhà này, tính tự kỷ luật của mỗi cá nhân sẽ quyết định thành bại. Thí sinh cần phân chia thời gian khoa học cho các môn thi, tránh tình trạng học lệch hoặc học theo cảm hứng".

Để kiểm soát việc sao nhãng, bà Hoàng Ánh Phương khuyến nghị thí sinh nên thiết lập một lịch trình cá nhân mô phỏng chính xác nhịp độ của kỳ thi thật. Thí sinh nên áp dụng phương pháp học tập trung cao độ khoảng 50 phút và nghỉ ngơi hoàn toàn trong 10 phút. Việc ngồi lì liên tục bên bàn học suốt nhiều tiếng đồng hồ chỉ tạo ra sự mệt mỏi về thể xác và ức chế thần kinh chứ không đem lại hiệu quả tiếp thu.

Thay vì sa đà vào các tài liệu trôi nổi, lời giải đáp tốt nhất cho giai đoạn nước rút là tập trung tối đa vào việc ôn lại toàn bộ khung chương trình dưới dạng sơ đồ tư duy nhằm giúp trí não ghi nhớ sâu và logic hơn. Đặc biệt, mỗi ngày thí sinh nên chọn ra từ một đến hai đề minh họa chuẩn cấu trúc năm 2026 của Bộ GD&ĐT để nghiêm túc làm bài bấm giờ như thi thật, từ đó rèn luyện vững vàng về mặt tâm lý và phân bổ thời gian hợp lý khi bước vào phòng thi chính thức.

Đỗ Vi