Cố nuốt miếng cơm to để chữa hóc xương, người đàn ông thủng thực quản

Khi đến khám tại Bệnh viện Tai Mũi Họng Trung ương, anh P.V.T. (35 tuổi, trú tại Bắc Ninh) vẫn chưa hết bàng hoàng về sự cố mình vừa trải qua.

Theo chia sẻ của anh T., trong lúc ăn lẩu cá ngạnh sông (loại cá có ngạnh rất cứng), anh vô tình bị hóc một chiếc xương to. Cảm giác mắc kẹt ở cổ họng gây đau đớn dữ dội. Nhớ lại cách xử lý thông thường, anh cố khạc nhổ nhưng không ra. Nghĩ rằng nuốt xuống sẽ xong, anh T. đã lấy một miếng cơm lớn nuốt chửng với hy vọng kéo chiếc xương trôi xuống dạ dày.

Tuy nhiên, thay vì trôi đi, hành động này đã đẩy chiếc xương găm sâu hơn vào họng, gây đau đớn dữ dội.

Khoảng 20h30 cùng ngày, anh T. đến nội soi tại một phòng khám tư nhân nhưng không phát hiện dị vật. Sáng hôm sau, anh tiếp tục đi khám tư nhân, thực hiện cả nội soi gây mê và chụp X-quang nhưng đều không tìm thấy xương cá. Nhận thấy khu vực họng có dấu hiệu phù nề nghi ngờ, bác sĩ đã khuyên anh chuyển lên tuyến trên để chụp CT-Scanner do trang thiết bị tại đây chưa đáp ứng được.

Tiếp đó, anh T. di chuyển tới Bệnh viện Tai Mũi Họng Trung ương. Sau khi nội soi sơ bộ không ghi nhận kết quả, các bác sĩ đã chỉ định chụp cắt lớp vi tính (CT-Scanner) mới phát hiện ra chiếc xương cá đang nằm sâu trong tổ chức cổ.

"Ban đầu tôi nghĩ hóc xương đơn giản, chỉ cần gắp ra là xong, không ngờ xương đi sâu quá phải phẫu thuật" - anh T. chia sẻ.

ThS.BSNT Phạm Thùy Linh – Khoa Cấp cứu, Bệnh viện Tai Mũi Họng Trung ương, người trực tiếp điều trị ca bệnh cho biết, bệnh nhân P.V.T. nhập viện trong tình trạng nuốt đau, nuốt vướng nhiều, tăng tiết đờm dãi và đặc biệt là đau nhiều ở vùng cổ.

Kết quả kiểm tra cho thấy, dị vật đã đâm xuyên ra khỏi lòng thực quản, đi vào các tổ chức phần mềm vùng cổ (bao gồm tuyến giáp), gây nhiễm trùng tại chỗ và tổn thương các cấu trúc xung quanh.

Nói về quá trình chẩn đoán, các bác sĩ cho biết quy trình được thực hiện bài bản qua các bước: Tìm hiểu kỹ thời gian, đặc điểm dị vật, triệu chứng và các cách xử trí trước đó của bệnh nhân. Đánh giá kỹ vùng họng miệng, hạ họng và thanh quản.

Khi nội soi không thấy dị vật, việc chụp X-quang và CT-Scanner là bắt buộc. Phim X-quang thường có thể bỏ sót các mảnh xương nhỏ hoặc mảnh, do đó phim CT-Scanner đóng vai trò quyết định giúp xác định chính xác vị trí, đặc điểm dị vật cũng như mức độ tổn thương tổ chức xung quanh.

Quá trình can thiệp phẫu thuật cho bệnh nhân T. gặp không ít khó khăn do chiếc xương cá rất mảnh. Thậm chí, trong quá trình thao tác, dị vật đã dịch chuyển so với vị trí ban đầu ghi nhận trên phim CT. Ê-kíp phẫu thuật đã phải kết hợp các phương pháp chẩn đoán hình ảnh hỗ trợ ngay tại phòng mổ để định vị lại chính xác.

Nỗ lực của ê-kíp đã giúp gắp thành công dị vật ra ngoài an toàn, bảo tồn nguyên vẹn các tổ chức xung quanh. Hiện tại, vết mổ của bệnh nhân đã khô, tình trạng ổn định, hết đau vướng, ăn uống và sinh hoạt trở lại bình thường.

Từ trường hợp của bệnh nhân P.V.T., các bác sĩ cảnh báo, phần lớn các trường hợp hóc xương cá nếu phát hiện sớm sẽ được xử lý rất thuận lợi. Tuy nhiên, nếu phát hiện muộn, bỏ sót hoặc xử trí ban đầu sai cách, người bệnh sẽ phải đối mặt với những biến chứng vô cùng nguy hiểm đến tính mạng như:

• Nhiễm trùng, áp-xe vùng cổ;
• Thủng thực quản, rò thực quản;
• Áp-xe lan rộng xuống trung thất;
• Tổn thương mạch máu lớn: Dị vật sắc nhọn di chuyển có thể đâm thấu các mạch máu lớn (như động mạch chủ), gây chảy máu ồ ạt dẫn đến tử vong nhanh chóng.

Để phòng tránh hóc xương, ThS.BSNT Phạm Thùy Linh khuyến cáo người dân:

- Luôn nhai chậm, nhai kỹ khi ăn các thực phẩm có xương;

- Cần cẩn trọng loại bỏ hoàn toàn xương trước khi ăn đối với các nhóm đối tượng nguy cơ cao: trẻ em, người cao tuổi, người đeo răng giả hoặc người có rối loạn tâm thần;

- Tránh thói quen vừa ăn vừa cười đùa, nói chuyện, xem điện thoại hoặc sử dụng nhiều rượu bia làm mất tập trung.

- Tuyệt đối không cố nuốt thêm thức ăn (như nuốt cơm, rau...) hoặc dùng các mẹo dân gian. Việc này chỉ làm dị vật bị đẩy đâm sâu hơn, di chuyển phức tạp và có thể thoát ra khỏi lòng thực quản vào tổ chức sâu.

- Tuyệt đối không tự móc họng gây nôn, tránh làm phù nề niêm mạc hạ họng, thanh quản gây khó thở.

Phú Chinh