Dị ứng thuốc nhỏ mắt, người đàn ông bị hoại tử thượng bì nhiễm độc nguy kịch

Ngày 14/8, thông tin từ Bệnh viện Da liễu TPHCM cho biết, bệnh viện vừa điều trị thành công bệnh nhân dị ứng thuốc nhỏ mắt nặng nguy hiểm đến tính mạng.

Nguy kịch sau 3 lần nhỏ mắt

Bệnh nhân P.T.L. (51 tuổi, ngụ An Giang) nhập viện trong tình trạng trợt loét nghiêm trọng niêm mạc miệng, môi đóng mài máu, đau rát nhiều, không thể ăn uống bình thường. Trên da xuất hiện nhiều bóng nước chùng, kích thước khoảng 3-4 cm², rải rác ở thân mình và lòng bàn chân. Bệnh nhân đồng thời bị tổn thương mắt, kết mạc hai bên xung huyết và tổn thương niêm mạc vùng sinh dục.

Bệnh nhân cho biết, khoảng 3 ngày trước khi nhập viện, ông bị ngứa và đau mắt nên đến nhà thuốc gần nhà mua thuốc nhỏ mắt. Ông nhỏ thuốc theo hướng dẫn trên hộp thuốc. Khoảng 5 phút sau lần nhỏ thứ ba, ông bắt đầu cảm thấy bên trong miệng phồng rộp.

"Tôi có cảm giác thuốc nhỏ mắt chảy đến đâu thì chỗ đó bị rộp lên đến đó, cảm giác bên trong miệng bị phồng rộp, lỏng lẻo, khi dùng lưỡi chạm vào, các mảng này vỡ ra, chảy máu tươi", bệnh nhân kể.

Nhận thấy các triệu chứng bất thường, ông L. nghĩ ngay đến dị ứng thuốc vì khoảng 6 năm trước từng bị dị ứng với chính loại thuốc nhỏ mắt cùng loại nhưng mức độ nhẹ.

Tuy nhiên, tình trạng nhanh chóng diễn tiến nặng. Đến chiều tối, lưỡi bệnh nhân bị lột trắng, đau rát, cơ thể mệt mỏi. Vài giờ sau, ông tím tái, cứng đơ, gần như mất cảm giác nên gia đình đưa đến bệnh viện huyện cấp cứu.

Vợ bệnh nhân, bà L.T.L. cho biết, khi kiểm tra miệng chồng, bà thấy toàn bộ niêm mạc miệng và vòm họng của chồng xuất hiện nhiều vùng loét, chảy máu như bị bỏng; môi trợt loét, mắt có nhiều ghèn.

"Vài giờ sau anh ấy nói rất mệt, không thở được, tay chân co quắp. Khi đến bệnh viện huyện, da ở lòng bàn tay, lòng bàn chân, lưng và bụng đã phồng rộp, chảy dịch", bà L. kể.

Sau khi được cấp cứu tại bệnh viện huyện, bệnh nhân được chuyển lên bệnh viện tuyến tỉnh. Tuy nhiên, sau một ngày điều trị, tình trạng không cải thiện, gia đình tiếp tục xin chuyển ông đến Bệnh viện Da liễu TPHCM.

BS.CKII Nguyễn Thị Minh Anh - Phó Trưởng khoa Lâm sàng 3, Bệnh viện Da liễu TPHCM cho biết, ngay khi tiếp nhận, bệnh nhân được chuyển vào phòng săn sóc đặc biệt để theo dõi và điều trị tích cực. Các biểu hiện của bệnh nhân điển hình cho hội chứng Lyell - còn gọi là hoại tử thượng bì nhiễm độc. Bệnh có nguy cơ diễn tiến nhanh, gây mất nước, nhiễm trùng, tổn thương mắt và đe dọa tính mạng.

Bệnh nhân được điều trị bằng corticoid đường toàn thân, kết hợp chăm sóc tổn thương da tại chỗ. Ê-kíp cũng hội chẩn với bác sĩ chuyên khoa Mắt để điều trị các tổn thương tại mắt.

Theo BS Minh Anh: "Khó khăn lớn trong quá trình điều trị là bệnh vẫn tiếp tục tiến triển dù bệnh nhân đã được điều trị ban đầu bằng corticoid toàn thân và các biện pháp chăm sóc hỗ trợ. Sau vài ngày nhập viện, tổn thương da tiếp tục lan rộng, xuất hiện thêm bóng nước mới, tổn thương mắt nặng hơn. Bệnh nhân mệt nhiều, khạc đàm máu, đối mặt nguy cơ nhiễm trùng, mất nước, rối loạn điện giải và tổn thương đa cơ quan".

Trước diễn biến này, ê-kíp điều trị đã hội chẩn và quyết định bổ sung thuốc ức chế miễn dịch ciclosporin, kết hợp kháng sinh nhằm kiểm soát phản ứng viêm và hạn chế bệnh tiến triển nặng.

Sau khoảng một tuần điều trị tích cực, tình trạng bệnh nhân cải thiện rõ rệt. Các tổn thương da dần lành, diện tích trợt giảm, mắt giảm tiết ghèn, các vết loét niêm mạc khô dần. Bệnh nhân có thể ăn uống trở lại và thể trạng được cải thiện.

Sau gần 3 tuần điều trị, bệnh nhân ổn định, không xuất hiện thêm bóng nước mới. Các tổn thương da bắt đầu lên da non, niêm mạc miệng, môi, mắt và vùng sinh dục hồi phục tốt. Bệnh nhân có thể ăn uống, sinh hoạt bình thường.

Thuốc nhỏ mắt vẫn có thể gây dị ứng toàn thân

Theo BS.CKII Nguyễn Thị Minh Anh, thuốc nhỏ mắt nhìn chung an toàn khi được sử dụng đúng chỉ định. Tuy nhiên, sau khi nhỏ mắt, một phần thuốc có thể được hấp thu qua kết mạc vào tuần hoàn chung, vì vậy vẫn có khả năng gây phản ứng dị ứng toàn thân ở những người có cơ địa nhạy cảm hoặc đã có tiền sử dị ứng với thuốc. Dù hoại tử thượng bì nhiễm độc do thuốc nhỏ mắt rất hiếm gặp, các trường hợp này vẫn đã được ghi nhận trong y văn.

BS Minh Anh khuyến cáo, những người từng dị ứng thuốc, có cơ địa dị ứng hoặc mắc các bệnh như hen phế quản, viêm mũi dị ứng, viêm da cơ địa… cần ghi nhớ kỹ và thông báo đầy đủ tiền sử dị ứng cho bác sĩ hoặc dược sĩ trước khi được kê đơn, tư vấn và sử dụng thuốc.

Bác sĩ khuyến cáo thêm, sau khi sử dụng bất kỳ loại thuốc nào, kể cả thuốc nhỏ mắt, nếu xuất hiện các dấu hiệu bất thường như phát ban lan rộng, nổi bóng nước, đau rát da, trợt loét miệng, đỏ hoặc đau mắt nhiều, tổn thương niêm mạc sinh dục, sốt, sưng môi, sưng lưỡi, khó thở hoặc mệt nhiều…, người bệnh cần ngừng thuốc ngay và đến cơ sở y tế để được thăm khám.

Đặc biệt, người có tiền sử dị ứng thuốc không nên tự ý sử dụng lại loại thuốc từng gây dị ứng hoặc các thuốc cùng nhóm. Vì ở những lần tiếp xúc sau, phản ứng dị ứng có thể xảy ra nhanh hơn và nghiêm trọng hơn so với lần đầu, thậm chí đe dọa tính mạng.

Nam Thương